Kerst: de gezalfde van de Heer

Tekst: Lukas 2:15-20

Geliefde gemeente van Jezus Christus,

Een preek houden met Kerst is altijd tegelijk moeilijk, en ook heel mooi.
Moeilijk, omdat het een verhaal is waar al zo veel over gezegd en geschreven is,
Dat ik soms denk: hoe kan ik daar nog iets aan toevoegen?
Iets dat je verrast, of weer op een nieuwe manier naar het verhaal laat kijken?

En mooi, omdat het niet voor niets is dat we elk jaar opnieuw stilstaan bij de geboorte van Jezus.
Omdat het zoveel zegt over de God in wie wij geloven.
Omdat het een verhaal is dat zoveel hoop geeft.
Een verhaal dat uit zichzelf al zoveel vertelt.

Het is een verhaal dat de meesten van jullie best wel goed zullen kennen.
Iedereen kent het plaatje van de stal met Jozef en Maria, met het kindje Jezus,
met de herders, en de wijzen,
en de dieren die erbij staan.

Het is een verhaal over een geboorte.
En de geboorte van een kind is altíjd hoopvol.
De geboorte van een kind heeft iets wonderlijks.
Het is een wonder dat er nieuw leven is,
Een klein mensje, dat zo kwetsbaar is,
Zo afhankelijk van de ouders,
van wie je zo ontzettend veel houdt.

Het is een verhaal over licht waar het donker is.
De omstandigheden waarin Jezus werd geboren waren ronduit slecht.
Zijn jonge ouders, Jozef en Maria,
hadden door die omstandigheden niet eens een dak boven hun hoofd.

Ze moesten naar Bethlehem gaan, de stad van koning David,
Waar Jozef vandaan kwam, vanwege een volkstelling.
En daar aangekomen moesten ze op zoek naar een plek waar hun kind geboren kon worden.
Dat was geen romantisch verhaal.
Alle beloften die de engel aan Maria en Jozef had gedaan,
over wie dit kind was, kwamen op de achtergrond te staan.
Ze moesten eerst zorgen dát het kind veilig ter wereld kon komen.
Daar werden ze eerst door in beslag genomen.
En dan komt de geboorte van dit nieuwe kind, dit nieuwe leven,
en het wordt gekoesterd door zijn ouders.
Zijn geboorte is licht in de duisternis.

Het is ook een verhaal over hele gewone mensen.
Zoals de herders, die een belangrijke rol spelen in het verhaal.
Zij hielden in de nacht de wacht over hun kudde.

Herders waren harde werkers,
die dag en nacht zorg moesten dragen voor hun schapen.
Ze moesten opletten dat de schapen genoeg konden grazen,
En ze beschermen tegen wilde dieren en rovers, vooral in de nacht.

Hun beroep was altijd een eerzaam beroep geweest,
maar in de tijd van Jezus was daar verandering in gekomen.
Herders werden slecht betaald,
En ze werden vaak oneerlijk gevonden, en lui.
Er waren steeds meer onbetrouwbare herders,
die hun kudde uit het oog verloren,
die zich er makkelijk van af maakten.

Maar niet deze herders.
Zij houden ’s nachts trouw de wacht over hun kudde.
En deze nacht kiest God ze uit voor iets heel bijzonders.
Deze nacht mogen zij getuige zijn van de geboorte van Jezus.
De herders schrokken enorm toen er plotseling een engel voor ze stond.
Daar kan je je wel iets bij voorstellen.
Naast dat de engel plotseling verschijnt,
Moet het een indrukwekkende verschijning zijn geweest.

Maar de engel zegt: wees niet bang.
Want ik kom jullie goed nieuws brengen.
Goed nieuws voor alle mensen.

Vandaag is er voor jullie een redder geboren, in de stad van David.

Juist aan de herders komt de engel dit nieuws bekend maken.
Niet aan belangrijke mensen, met goede connecties.
Maar aan eenvoudige, gewone mensen.
Vandaag is er voor jullie een redder geboren.
En die redder is de gezalfde van de Heer.
God ziet naar jullie om!

Die aankondiging van de engel, dat is waar ik vandaag met jullie naar wil kijken.
Want voor de mensen die dit verhaal hoorden in de tijd van Jezus,
waren de woorden van de engel vol van betekenis.
Woorden waar ze op wachtten, waar ze op hoopten.
Maar ons zeggen deze woorden een stuk minder.
De gezalfde van de Heer?

Wat was het goede nieuws dat de engel met de herders deelt?
Het nieuws dat zoveel vreugde brengt,
aan de engelen, aan de herders en aan Maria en Jozef?
Wat was dat voor redder, die de mensen verwachtten?

De wereld van toen zag heel anders uit dan onze wereld nu.
Er waren geen smartphones, er was geen elektriciteit, geen stromend water.
Maar weinig mensen konden lezen en schrijven.
Reizen was veel moeilijker. Sinds die tijd is er ontzettend veel veranderd.

Maar hoeveel er ook veranderd is in 2000 jaar:
Eigenlijk was het leven toen ook weer niet zó anders.
Zeker niet als je kijkt naar de wereld om ons heen.
Er was toen ook oorlog.
Er was toen ook een groot verschil tussen arm en rijk.
Er werden toen ook mensen onderdrukt.
Er was ziekte, en verdriet.

En mensen voelden zich daar vaak machteloos bij.
Ze wisten niet goed wat ze moesten doen om daar iets aan te veranderen.
Net zoals je je nu machteloos kunt voelen als je naar het nieuws kijkt,
of door de NOS-app bladert, of kijkt op nu.nl.
Wat je allemaal niet tegenkomt.
Zelfs rond deze kerstdagen.
Mensen kunnen je blijven teleurstellen.
De wereld kan je blijven teleurstellen.
De ene oorlog is nog niet voorbij, of de volgende dient zich aan.
We leven hier in Nederland al 70 jaar in vrede,
Maar nog moet van de Navo een groot deel van ons geld naar defensie.
Omdat het niet veilig is.
Omdat er altijd dreiging blijft.

Als je dat soort dingen hoort, dan is het moeilijk om hoopvol te blijven.
Om te geloven in een goede toekomst.

Dat was in de tijd van Jezus niet anders.
Er was altijd wel ergens oorlog.
Judea en Galilea, het gebied waar Jezus woonde,
waren al generaties lang bezet gebied.
Maar toch bleven de Joodse mensen hopen op een andere toekomst.
Ze bleven hopen dat er iets zou veranderen.
Ze bleven hopen op de toekomst van God.
Omdat in de Joodse Bijbel, wat voor ons het Oude Testament is,
Veel is geschreven over een nieuwe toekomst die God aan zou laten breken.

Er was geschreven dat God zelf op een dag naar ons toe zou komen,
en dat Hij alles zou veranderen.
Dat God zelf onder ons zou leven.
Als Hij er was, zou er een eind komen aan ziekte, en aan pijn.
Een einde aan geweld, en aan onrecht dat mensen elkaar aandoen.

Dat was de toekomst waar de Joden op hoopten.
De toekomst van God. Waarin er vrede zal zijn.
En die vrede zal er zijn voor alle mensen, voor de hele wereld.

En de mensen geloofden dat er iemand zou komen,
die die toekomst van God aan zou laten breken.
Deze persoon werd de Messias genoemd. Christus.
Dat betekent: gezalfde.

Een gezalfde was in de Bijbel een koning, een priester of een profeet,
die door God is uitgekozen,
omdat God iets bijzonders door diegene heen zou doen.
Als iemand tot koning gezalfd werd,
Dan liet dat zien: dit is iemand die door God is uitgekozen.
Door wie God heen zal werken.

De mensen wachtten op een gezalfde, een koning,
in wie God dicht bij zou komen.
In wie God die nieuwe toekomst aan zou laten breken.

In de Joodse Bijbel was veel over deze persoon geschreven.
Het zou iemand zijn die afstamde van koning David,
een grote koning uit de geschiedenis van Israël.
Er zou een kind geboren worden dat de namen ‘Grote Koning’, ‘Sterke God’, ‘Eeuwige Vader’ zou dragen.
Maar deze persoon zou heel anders zijn dan de mensen van een grote, sterke koning zouden verwachten.

Het zou een koning zijn die niet rijdt op een paard, maar op een ezel.
Een hele grote, maar ook een hele nederige koning.
Eén die het lijden van de mensen op zich zou nemen.
Eén die verzoening zou brengen tussen God en mensen.

Het zou iemand zijn die de mensen weer dicht bij God zou brengen,
Die zou laten zien wie God is.
Iemand in wie die toekomst van God aan zou breken.
De toekomst van vrede, voor alle mensen.
In Hem zou God dicht bij ons komen.

Dat was de Messias, de gezalfde van de Heer,
Waar de mensen op hoopten.
En als de engel in het veld tegen de herders zegt dat hun redder is geboren,
de gezalfde van de Heer, in de stad van David,
klinkt dát allemaal in die ene zin mee.
Dat dit kind, dat in doeken gewikkeld in de voerbak is,
de redder is, de Koning die door God beloofd is.

God doet wat Hij beloofd heeft.
Alleen het bijzondere aan de geboorte van Jezus is,
Dat Hij het doet op een manier die niemand had verwacht.

De geboorte van Jezus,
is één van de grootste en bijzonderste dingen die ooit gebeurd zijn.

Want in Jezus komt God zelf naar de mensen toe.
Is God zelf de Koning die Hij beloofd heeft.
Wordt God zelf een mens,
een kind, dat in doeken gewikkeld in een voerbak voor dieren ligt.

En dat mysterie, van wat er gebeurt met Kerst, is zo groot, zo bijzonder,
dat zelfs de engelen zich niet stil kunnen houden.
Zo verwonderd zijn ze over wat God doet!
Aan de herders verschijnt een groot engelenkoor.
Ze zingen:
eer aan de allerhoogste God!
En vrede en geluk voor alle mensen op aarde!
De blijdschap om deze gebeurtenis spat er van af!

De herders zijn diep onder de indruk.
En als ze naar het kind op zoek gaan, en het vinden,
Vertellen ze Jozef en Maria wat ze hebben gezien en gehoord.
Maria bewaart hun woorden in haar hart, en koestert ze.
Ook de herders zelf zijn vervuld met blijdschap om wat de engelen gezegd hebben.
Ze voelen: in dit kind ziet God naar ons om.
In dit kind komt God naar ons toe.

En zoals de geboorte van Jezus hen nieuwe hoop gaf,
Zo mag zijn geboorte ons ook steeds weer nieuwe hoop geven.
Ook al is het al 2000 jaar geleden dat dit gebeurd is.

Want met Kerst vieren wij een enorm wonder:
In Jezus kwam God naar ons mensen toe.
Werd God een mens van vlees en bloed.
Een kwetsbaar mens, die pijn kon lijden, en verdriet kon hebben.
Een mens die blijdschap voelde en dankbaarheid.
Een mens die deelde in ons leven. En ook in onze pijn en verdriet.
Die zijn leven gaf, om ons dicht bij God te brengen.
En die opstond uit de dood.
Kerst is daar het begin van.
Van dat God in Jezus naar ons mensen omziet.
Dat Hij is gekomen.
Zijn komst is goed nieuws voor alle mensen.
Zijn komst betekent vrede en geluk, voor alle mensen op aarde.

Daarom mag Kerst ons hoop geven.
Mag het iets van onze machteloosheid wegnemen.
Omdat de toekomst van vrede, waarin God dichtbij ons is,
door de komst van Jezus al ís begonnen.
Omdat door Hem God dicht bij ons is gekomen.

En Kerst mag ons ook hoop geven voor de toekomst.
Want Kerst bevat een belofte:
Dat die toekomst er op een dag helemaal zal zijn.
Dat er geen oorlog meer zal zijn, maar vrede.
Dat er geen duisternis meer is, maar licht.
Het licht van Gods Koninkrijk,
en van zijn zoon Jezus:
de redder van alle mensen.
De gezalfde van de Heer.
Van die toekomst mogen wij, net als de herders, getuige zijn.
Met Kerst mogen wij ons door de komst van Jezus nieuwe hoop laten geven.
Dat die toekomst er zal komen.
Want God doet wat Hij belooft. Amen.

Voeg toe aan je favorieten: Permalink.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *