Zending is wie we zijn

Geliefde gemeente van Jezus Christus,

Als kind ging ik naar een christelijke basisschool.
En het is al lang geleden, ik was denk ik een jaar of zeven,
Maar ik weet het nog goed:
Op een dag kwamen er zendelingen langs bij ons op school.
Mensen die werkten in een land in Afrika.
Ze vertelden over de armoede in dat land.
Ze lieten foto’s en filmpjes zien,
over hoe ze daar iets tegen probeerden te doen.
Hoe ze daar, in dat land,
probeerden om iets te delen van wat ze hadden,
en te vertellen van hun geloof.
Ze deden daar ontzettend mooi werk.
Ik weet nog dat ik er erg van onder de indruk raakte.
En toen ik thuiskwam, zei ik tegen mijn moeder:
ik wil later ook zendeling worden!

Als wij het woord ‘zending’ horen,
dan is dit misschien wel het eerste waar je aan denkt.
Een ver land, waar hulp nodig is, en waar mensen naartoe gaan.
Waar je geld voor inzamelt.
Het is goed dat dat gebeurt.
Want er is nog steeds veel armoede op de wereld.
Plaatsen waar mensen het een stuk minder goed hebben dan wij.
Waar oorlog is. Waar erge armoede is.
Waar mensen te lijden hebben onder natuurgeweld,

Maar toen ik in Kampen aan het studeren was,
Ging ik ook op een hele andere manier tegen zending aankijken.
Eén van de professoren zei namelijk:
Zending is niet meer alleen iets voor het buitenland.
Ook Nederland is een zendingsland geworden.
Op meerdere gebieden.

Vroeger was het zo dat mensen naar het buitenland gingen om anderen over hun geloof te vertellen.
Nu zijn er landen in Afrika waar meer dan 90% van de mensen christen is.
En ook in Azië en in Zuid-Amerika groeit de kerk enorm.
En hier in Europa?
Hier wordt de kerk snel kleiner.
In Nederland bezoekt maar 10-25% van de mensen regelmatig een kerk.
En van de 18-25-jarigen maar 5%.
En dat zijn cijfers uit 2001, dat is inmiddels nog minder geworden.

Ook hier in Spijk en Losdorp is dat goed te merken.
Waar er vroeger drie kerken waren, die vol zaten,
Is er nu nog één kerk, die lang niet altijd vol zit.
Mensen zijn minder bezig met God.
Hun geloof maakt geen deel meer uit van hun dagelijks leven.

Als je nog in God gelooft, wordt je in onze samenleving gezien als een museumstuk.
In de Volkskrant werd geloven afgelopen week afgedaan als iets wat niet meer van de tijd is.
Iets naïefs.
Er stond:
Of ga weer koken op een houtvuur en met blote knieën lopen.
Of stop helemaal met die padvinderij.

Zulke uitspraken zijn niet mis.
Het laat zien dat we een minderheid zijn geworden.
Dat het niet meer vanzelfsprekend is om te geloven.
Dat je stevig in je schoenen moet staan om dat wel te blijven doen.
Je bewust moet zijn waarom je gelooft.
En waarom dat niet zoiets vreemds is als soms wordt afgeschilderd.
Geloven is namelijk helemaal niet zo naïef als veel mensen denken.
Het kan kracht geven, en houvast,
In een wereld die soms maar moeilijk te begrijpen is.
Het is niet jezelf blind overgeven, zonder na te denken,
Maar het is vertrouwen, en hopen,
Dat het leven niet zinloos is, niet doelloos.
Dat er een God is, die ons heeft gewild.
Die om ons geeft.

Daarnaast is Nederland ook op een andere manier zendingsland geworden.
In die zin dat er steeds meer armoede is.
Vorige week stond in Trouw dat steeds meer mensen bij de kerk en bij voedselbanken aankloppen voor hulp.
De crisis mag dan over zijn,
voor veel mensen zijn de gevolgen nog elke dag voelbaar.
De overheid bespaart enorm op de zorg, voor jong en oud.
We leven in een participatiesamenleving,
Waarin steeds meer van mensen zelf wordt verwacht, van vrijwilligers,
Terwijl ook wordt verwacht dat in een gezin zowel de man als de vrouw werkt.
Van één loon kun je niet meer rondkomen.
En terwijl de AOW-leeftijd omhoog gaat.

Nederland als zendingsland.
Wat betekent dat eigenlijk?
Ons woord zending komt van het Latijnse woord ‘Missio’. Missie.
Dat betekent ‘in beweging zetten’.

Vaak wordt bij het woord zending al meteen gedacht aan de laatste woorden van Jezus in Mattheüs,
Dat wordt ook wel het ‘zendingsbevel’ genoemd:
Ga op weg, en maak alle volken tot mijn leerlingen.
Door ze te dopen in de naam van de Vader, de Zoon en de Heilige Geest,
En ze te leren dat ze zich moeten houden aan alles wat ik jullie heb opgedragen.
En houd dit voor ogen: ik ben met jullie, alle dagen,
Tot aan de voltooiing van deze wereld.

Ik vind het altijd een erg mooie tekst.
Vooral om die laatste woorden van Jezus:
Ik ben met jullie.
Zending is anderen over je geloof vertellen.
En het is ook een ander helpen,
Zonder iets van hem of haar terug te verlangen.
In woord en in daad iets van je geloof laten zien,
In het vertrouwen dat we dat niet alleen hoeven te doen,
Maar dat God met ons is.

Maar zending is ook meer dan dat.
Het gaat namelijk niet alleen over wat wij als kerk ‘doen’:
Het is ook wie we ‘zijn’.
Zending is namelijk niet alleen een opdracht van bovenaf:
Het is: ingeschakeld worden.

Het is niet iets wat alleen uit onszelf moet komen.
Omdat wij de opdracht hebben om de kerk vol te krijgen,
Of om mensen te helpen.
Maar als kerk, als mensen die Jezus volgen,
worden wij ingeschakeld in wat God doet.
In Gods plan met deze wereld.
Zending is niet onze missie, maar Gods missie.
God die iets doet, en wij die daarbij worden ingeschakeld.

En dat is de basis van de kerk.
De reden dat er een kerk ís.
Om in woorden en daden te getuigen, iets te laten zien,
van Gods liefde voor deze wereld,
en voor de mensen die daar leven.

Zo naar zending kijken,
kan je helpen om ook met hele andere ogen naar de kerk te kijken.
Wij zijn niet een doel op zich, maar een instrument.
We zijn er niet om de kerk in stand te houden,
Of vol te krijgen.
Maar als kerk mogen we ons in laten schakelen door God,
Om zijn liefde te laten zien aan de mensen om ons heen.

Als je zo naar de kerk kijkt, dan wordt het ook wel spannend.
Want waar gaat het dan echt om in de kerk?

Daarvoor is het mooi om eens naar de Bijbeltekst te kijken die we hebben gelezen.
Waarin Jezus zegt:
Waar twee of drie mensen in mijn naam samen zijn, daar ben ik in hun midden.

Waar denk je het eerst aan bij de kerk?
Grote kans dat je het eerst denkt aan dingen die met de kerkdienst te maken hebben.
Dat je bij elkaar komt, op zondag, in een kerkgebouw.
Dat je liederen zingt. Met elkaar bidt, uit de Bijbel leest.
Dat er een preek is, en een zegen.

Maar Jezus zegt: waar twee of drie mensen in mijn naam samen zijn,
Daar ben ik in hun midden.
Jezus zegt niet: waar twintig of dertig,
Of twee- of driehonderd in mijn naam samen zijn.
Je hoeft dus niet met een hele grote groep te zijn.
Niet dat hij daar niet is, maar het kan ook met minder.
Kerk zijn, gemeente zijn, is meer dan alleen een kerkdienst.
Je bent ook kerk waar je in een groepje bij elkaar thuis komt.
Om te bidden, uit de Bijbel te lezen.
Als je een maaltijd hebt met elkaar.
Je bent kerk als je een ontmoeting met iemand hebt.
Je bent kerk als je omziet naar mensen om je heen.
Bijvoorbeeld door te helpen bij de voedselbank.
Iemand te helpen om boodschappen te doen.
Gewoon naar iemand te luisteren.

Jezus zegt ook niet: je hebt genoeg aan jezelf.
Als je een plant wilt laten groeien heeft die water en licht nodig.
Zo is het ook met geloof.
Als je wilt groeien in het kennen van God,
Kan dat alleen samen met anderen.
Als je een plant niet voedt met water en licht,
loop je kans dat de plant verdort.
Als je samen bent kun je God op verrassende manieren ontmoeten.
Een ander kan je iets laten zien van God.
Het gaat ook niet om de vorm. Of om het gebouw.
Of om het soort liederen dat je zingt.
Die vorm kun je misschien wel vergelijken met een boom.
Soms moet je hem bijsnoeien, om de boom gezond te houden.
Om de kern zichtbaar te maken.
En tegelijk werkt het ook niet als je alle takken afzaagt.
Dan blijft er van die kern ook niets over.

De kern is: dat we samenkomen om God te ontmoeten.
Want uiteindelijk gaat kerk-zijn daarom.
Waar twee of drie samen zijn in mijn naam,
daar ben ik in hun midden, zegt Jezus.
Het gaat om de ontmoeting met levende God.
Je door Hem laten aanspreken.
Je leven door Hem laten aanraken.
Je laten raken door Zijn hart voor jou, en de mensen om je heen.
Je door Hem in beweging te laten zetten,

Zodat je deel uit mag maken van Zijn missie,
voor de mensen en de wereld om ons heen.
De missie waarin we dat fantastische nieuws mogen delen:
Dat God ons zo liefheeft,
dat Hij zijn enige zoon, Jezus gegeven heeft.

De missie om in ons leven Jezus na te volgen.
Door net zoveel om de mensen om ons heen te geven,
als we om onszelf geven.
Dan mogen mensen in ons midden iets proeven van de aanwezigheid van God.

Zending lijkt een heel groot woord.
Maar het begint juist heel klein.
Het begint al bij wat we hier doen.
Want het is de basis onder waarom er een kerk is.
De basis onder alles wat we doen.
En onder waarom we mensen uitnodigen om dat met ons te doen.
Want het gaat de ontmoeting met God.
Wij mogen Hem zelf beter leren kennen,
En door woorden en daden mogen we mensen uitnodigen
om met ons mee te doen.

Als kind zei ik: ik wil later zendeling worden!
Maar eigenlijk zijn we dat allemaal al.
Daarvoor hoef je niet naar het buitenland,
Ook Nederland is een zendingsland;
Want waar een kerk is,
waar christenen samenkomen,
al zijn ze nog maar met weinig,
daar is God aanwezig,
En daar worden wij ingeschakeld om mee te doen in zijn missie.

Amen.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *